Emocje u dorosłych.

Emocje u dorosłych.

W ostatnim czasie wiedza i świadomość o emocjach bardzo wzrosła. Powstało wiele artykułów, blogów, książek o emocjach u dzieci. A jak jest ze świadomością emocji u dorosłych?

 

Wielu moich klientów będących w psychoterapii przychodzi z trudnościami, które dotyczą emocji. Wielu dorosłym trudno jest nazywać i rozpoznawać swoje uczucia. Powód tego jest prosty- nikt ich tego nie nauczył.

Emocje u dorosłych są tak samo ważne jak zwracanie uwagi na to co czują dzieci. Nauka o emocjach u dorosłych często odbywa się podczas towarzyszenia rozwojowi ich własnych dzieci. A czasami dorośli nie poświęcają czasu na poznanie swoich emocji i zrozumieniu po co są emocje u dorosłych.

 

Z artykułu dowiesz się:

  1. Po co są emocje u dorosłych?

     

  2. 6 podstawowych emocji

     

  3. Co daje dorosłym świadomość emocji

     

  4. Emocje u dorosłych nieadekwatne do sytuacji.

     

  5. Psychoterapia emocji i zmiana.

     

 

Po co dorosłym świadomość emocji?

Emocje u dorosłych są bardzo ważne, świadomość emocji, umiejętność ich rozpoznawania ułatwiają życie.

 

Emocje mówią Ci co jest dla Ciebie ważne, to wskazuje Ci kierunek co powinnaś zrobić i pomaga Ci w określeniu tego kim jesteś.

 

Zastanawiasz się w jaki sposób emocje mówią? Uczucia i przeżycia, to siła która kieruje nas na potrzeby. Każde uczucie określa jakąś Twoją potrzebę. Skąd masz wiedzę o tym, że czegoś chcesz? Stwierdzasz, że masz na to ochotę. Ale skąd to wiesz?

 

Czujesz, że Ci tego brakuje? Masz wrażenie, że coś by ci pomogło? Kiedy jesteś smutna, bo nie dostałaś wymarzonej pracy, naturalnie czujesz potrzebę powiedzenia o tym komuś bliskiemu. Może wygadania się przyjaciółce, która pocieszy, a może przytulenia się do kogoś bliskiego i pogłaskania po głowie.

O tych potrzebach mówią właśnie uczucia. Bardzo często nie myślimy, o tym świadomie jestem smutna potrzebuje przytulenia, dzieję się to automatycznie. Emocje są jak twój wewnętrzny kompas.

 

Emocje, to Twój wewnętrzny kompas, który wskazuje co jest ważne i wyznacza kierunek Twoich działań. To wewnętrzna siła, która motywuje Cię do danego zachowania.

 

Do czego służą emocje u dorosłych?

Wyobraź sobie, że masz poruszać się po mieście bez nawigacji. Jeśli znasz swoje miasto, to zapewne już jej nie potrzebujesz, jednak był czas kiedy musiałeś poznać okolice. Rozpoznać i nauczyć się gdzie coś się znajduje.

Od małego w podobny sposób uczymy się i budujemy emocjonalną mapę, dzięki której rozpoznajesz sytuacje i doświadczenia smutne, radosne, co Cię złości. Przez całe życie tworzysz taką bazę danych. Każde nowe doświadczenie, to pewien update, aktualizacja wiedzy o sobie.

 

Emocje są z natury przystosowawcze i pomagają człowiekowi w przetwarzaniu złożonych informacji dotyczących sytuacji, w której się znajduje. Działają natychmiast i na zasadzie automatyzmów, wywołując działania pozwalające zaspokoić potrzeby.

W trakcie swojego życia tworzysz mapę emocji, rozpoznajesz sytuacje i nadajesz im znaczenie. Nasze mózgi potrzebują jak najszybszej drogi do reakcji, dlatego będą korzystać z powstałych już map. Ma to podłoże w naszej ewolucji, kiedy człowiek pierwotny musiał szybko rozpoznać niebezpieczeństwo.

 

6 podstawowych emocji.

Wyróżniamy 6 podstawowych emocji, są to:

 

  • radość
  • smutek
  • złość
  • zaskoczenie
  • wstręt
  • strach

 


Każdy dorosły przeżywa te uczucia, choć możesz do końca nie zdawać sobie z tego sprawy. Dana sytuacja, osoba, a nawet myśl czy też wspomnienie wywołuje w tobie jakieś emocje.

 

 

6 podstawowych emocji
6 podstawowych emocji gajterapii

Zastanów się jak Ty przeżywasz 6 podstawowych emocji. W jaki sposób reagujesz, czego doświadczasz w ciele, co sobie wtedy myślisz, jak się czujesz.

Emocje są powiązane z potrzebami. Motywują nas do podjęcia działania, aby zaspokoić potrzeby. Najsilniejszą motywacją są radość i ekscytacja.

 

 

Co daje dorosłym świadomość emocji?

 

Dzięki emocjom możesz dotrzeć do ważnych dla siebie znaczeń i informacji, dotyczących świata i ciebie.

 

Emocje pozwolą żyć ci pełniej i w zgodzie ze sobą całym. Włączając uczucia do swojego życia, słuchając ich i akceptując je, akceptujesz również siebie. To jest ok., kiedy się boję, to w porządku gdy odczuwam złość, pozwalam sobie na bezradność. W procesie psychoterapii dąży się do takiego doświadczenia zgody na to co przeżywasz i przyjęcia tego z troską.

Może pojawiać się pytanie, po co doświadczać emocji i się nimi kierować skoro są takie niejasne. Łatwiej jest zmienić swoje zachowanie. Zachowanie wydaje się być obszarem, na który ma się największy wpływ i kontrolę.

Świadomie możesz kierować tym jak masz postępować. Okazuje się, że czasem to za mało. Z jakichś powodów nie jesteś w stanie tak się kontrolować. Nie udaje ci się wytrwać na diecie, starasz się nie kłócić z bliskimi i być obojętny, ale cię to spina i czasem wybuchasz po jednym słowie.

W pracy ciągle próbujesz być najlepszy, a potem nie możesz spać i często boli cię głowa. Nie rozumiesz co się z Tobą dzieje. W takich momentach często osoby trafiają do psychoterapeuty, ich ból nie ma podłoża medycznego, a emocjonalne.

 

Emocje są częścią ciebie, podobnie jak myśli i zachowanie. Uświadamianie sobie swoich odczuć pozwoli na trwałe zmiany zachowania, postawy.

 

Emocje u dorosłych, które są odcinane.

Emocje spychane gdzieś głęboko będą wychodzić jakoś tak bokiem, poza twoja kontrolą. Często w objawach somatycznych jako bóle, spadek nastroju, energii, pojawienie się niechęci, zmuszanie się do pójścia do pracy.

Czasami emocje, które od lat są spychane i ukrywane gdzieś głęboko, dziczeją. Nie poświęcając im uwagi, pozwalasz by żyły własnym życiem. Nie dojrzewają z Tobą, nie rozwijasz w sobie sposobów radzenia sobie z nimi. Kiedy one się pojawią możesz nie rozumieć co się z Tobą dzieje i dalej chcieć spychać swój lęk, odrzucenie, gniew.

Po co dorosłym świadomość emocji? Przede wszystkim po to, by móc rozumieć siebie i żyć w zgodzie ze sobą. Zastanawiasz się może, a czy sama wiedza z poradników nie wystarczy? Niektórym zapewne tak, ale często nie wystarczy. Sama wiedza nie powoduje trwałej zmiany, do tego potrzebna jest świadomość i kontakt z wewnętrznym doświadczeniem, inaczej mówiąc tym co przeżywasz.

Dobrym przykładem jest sytuacja, kiedy wybuchamy, zapewne wiesz, że nie służy to komunikacji, że należałoby podjąć rozmowę w inny sposób. Jednak z jakiegoś powodu nie umiesz tego zrobić. Gniew którego doświadczasz jest zbyt silny.

 

Silne emocje u dorosłych nieadekwatne do sytuacji.

U dorosłych często pojawiają się silne, często zaskakujące reakcje emocjonalne. Mogą to być wybuchy gniewu na kolegę z pracy, choć tylko o coś się zapytał. Może to być irytacja na szefową, która prosi o informacje.

Coś w ich tonie głosu, sposobu mówienia, a często w postawie powoduje, ze reagujesz bardzo mocno, nie jak dorosły. Bardziej przypomina to reakcje małego chłopca lub małej dziewczynki.

Bywa tak, że w trakcie życia, zwłaszcza jako dziecko miałaś trudne i bolesne doświadczenia. Może to być przemoc psychiczna w domu, często i intensywne kłótnie rodziców, strata jednego z nich, rozwód albo nie zwracanie na Ciebie uwagi i chłód emocjonalny.

Jeśli jako dziecko nie miałeś rodziców, którzy zwracali uwagę na to co czujesz, nazywali twoje uczucia i z życzliwością na nie odpowiadali, to jest to całkowicie zrozumiałe, że nie nadajesz uczuciom ważności. Skąd miałoby Ci to przyjść do głowy, że emocje są ważne.

Całe dzieciństwo słyszałeś/aś, że „nie wolno krzyczeć na rodziców”, „złość piękności szkodzi”, albo „że chłopcy nie plączą”. Co one powodowały? Wstyd. Jedno z trudniejszych uczuć, pod wpływem którego wycofujemy się lub unikamy różnych sytuacji.

Co jest zrozumiałe, bo mogłeś doświadczyć upokorzenia, wyśmiania ze strony dorosłych, gdy zrobiło ci się smutno i wtedy się wstydziłeś. Jako dorosły nie pozwalasz sobie na smutek, z nieświadomej obawy przed podobnym doświadczeniem upokorzenia.

 

Bolesna emocje z przeszłości są u dorosłych jak punkty zapalne.

Takie przeżycia powodują, że na twojej mapie emocjonalnej pojawiają się punkty zagrożenia. Twój mózg nauczył się, że krzyk lub kłótnia z kimś, to sytuacja dużego zagrożenia lub nieodpisywanie na smsy prze partnera, to zwiastun odrzucenia.

Wtedy „odpala” się silna reakcja emocjonalna. Możesz czuć, że emocje cię zalewają, pod ich wpływem możesz zachowywać się nieracjonalnie. Co dociera do Ciebie często po czasie, bo w danym momencie szukasz szybko sposobu poradzenia sobie, może to być atak lub ewakuacja.

Kiedy opadną uczucia, możesz spojrzeć z boku na cała sytuację i zaskoczyć się swoją reakcją. Kiedy tak się dzieje, to ważny moment zobaczenie, że twoje reakcje są nieadekwatne, bo przypominają ci klimat twoich wcześniejszych bolesnych przeżyć. Jeśli nic ci się nie przypomina, to z pomocą może przyjść psychoterapia.

Zapominanie jest sposobem, aby odciąć się od tego co było bolesne w przeszłości i ten sposób za pewne kiedyś cię chronił. Być może uciekałaś w świat fantazji lub książek. W dorosłym życiu może się nie sprawdzać i utrudniać ci rozumienie siebie i swoich reakcji.

 

Psychoterapia emocji u dorosłych i zmiana reagowania.

Dzięki uświadomieniu sobie swoich emocji, zrozumieniu ich oraz zaakceptowaniu możesz uzyskać równowagę emocjonalną w życiu. Dzięki „słuchaniu” swoich emocji masz w ręku kompas, który wskaże ci kierunek w twoim życiu.

 

Zmiana polegająca na rozpoznaniu, oswojeniu i akceptacji emocji wymaga od ciebie pracy, czasami długiej i bolesnej.

W takiej zmianie pomoże ci psychoterapia skoncentrowana na emocjach,
• pozwoli ci na nowo rozpoznawać emocje, czuć i oswajać się z nimi,
• rozumieć je i słuchać.

Czasami to bolesna droga, zwłaszcza jeśli odciąłeś od siebie uczucia z powodu trudnych przeżyć w dzieciństwie albo może zakazu czucia, bo trzeba było być silnym, nie dać się zranić.

Psychoterapia skoncentrowana na emocjach (EFT) pomoże ci doświadczyć i przeżywać emocje, byś mógł czuć siebie i żyć pełniej. Psychoterapia emocji pozwoli ci przeżywać siebie pełniej, pozwoli ci odblokować się na doświadczanie oraz ułatwi zajęcie się skrywanymi uczuciami.

L. S. Greenberg, Terapia skoncentrowana na emocjach.
Fot. Photo by Markus Spiske on Unsplash
Photo by Jordan Madrid on Unsplash

 

Zadzwoń i umów sesję

    Konsultacja psychoterapeutyczna

    Napisz krótko z czym masz problem. Dobierzemy odpowiedniego psychoterapeutę i zaproponujemy termin sesji.